Stimpilgjald - hlutaskipting félags

E.g., 2018-10-16
E.g., 2018-10-16
  • Skattlagning bóta vegna andláts maka

    Nánar úr úrskurði yfirskattanefndar:

     

    „[...]

     

    Úrlausn málsins þykir [...] velta á því hvort umrædd greiðsla Tryggingastofnunar ríkisins til kæranda geti talist „greiðsla dánarbóta“ í skilningi 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003.

     

    Ákvæði um skattfrelsi eignaauka vegna greiðslu líftryggingarfjár, dánarbóta, miskabóta og bóta fyrir varanlega örorku komust í núverandi horf með 28. gr. laga nr. 40/1978, um tekjuskatt og eignarskatt. Í eldri skattalögum, sbr. m.a. B-lið 10. gr. laga nr. 68/1971, um tekjuskatt og eignarskatt, var mælt fyrir um skattfrelsi eignaauka sem stafaði af „útborgun lífsábyrgðar, örorkubóta eða þess háttar“. Í athugasemdum við 28. gr. í frumvarpi því, sem varð að lögum nr. 40/1978, kom fram að ákvæði 2. tölul. greinarinnar fælu í sér skýrari ákvæði en B-lið 10. gr. laga nr. 68/1971 um skilyrði þess að greiðslur líftryggingafjár, dánarbóta, miskabóta og bóta fyrir varanlega örorku teldust ekki til tekna, væru þær ákveðnar til greiðslu í einu lagi. Með því væri átt við að greiðslur þessar væru ekki tímabilsgreiðslur um ótakmarkaðan tíma, heldur ákveðnar að fjárhæð í eitt skipti fyrir öll, enda þótt útborgun væri skipt í nokkrar greiðslur, verðtryggðar eða óverðtryggðar.

     

    Í íslenskum skaðabóta- og vátryggingarrétti hefur hugtakið dánarbætur jafnan verið notað sem sameiginlegt heiti yfir bætur sem tilteknir aðstandendur manns, sem látist hefur af slysförum, geta átt rétt á, t.d. skaðabætur fyrir missi framfæranda, sbr. ákvæði 12. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Þá hafa ákvæði um bætur til eftirlifandi aðstandenda verið að finna í löggjöf á sviði félagsmálaréttar allar götur síðan fyrsti vísir að opinberum slysatryggingum leit dagsins ljós árið 1903. Í 5. gr. laga nr. 40/1903, um lífsábyrgð fyrir sjómenn, er stunda fiskiveiðar á þilskipum, var þannig mælt fyrir um greiðslu ákveðinnar fjárhæðar á fjórum árum til eftirlifandi vandamanna sjómanns sem drukknað hefði eða látist af slysförum. Var gildissvið slíkra slysatrygginga síðar rýmkað og látið taka til fleiri starfsstétta, sbr. lög nr. 44/1925, um slysatryggingar, þar sem kveðið var á um greiðslu dánarbóta vegna slysa er leiddu til dauða. Um greiðslu dánarbóta til aðstandenda er slys veldur dauða manns er nú fjallað í 13. gr. laga nr. 42/2015, um slysatryggingar almannatrygginga. Hafa slíkar bætur ávallt verið taldar skattfrjálsar á grundvelli 2. tölul. 28. gr. laga um tekjuskatt nr. 90/2003 og áður hliðstæðs ákvæðis í eldri skattalögum, sbr. m.a. framtalsleiðbeiningar ríkisskattstjóra.

     

    Eins og hér að framan greinir er í tilviki kæranda um að ræða greiðslu bóta til hans á grundvelli 6. gr. laga nr. 99/2007, um félagslega aðstoð, og reglugerðar nr. 179/2003, um dánarbætur frá Tryggingastofnun ríkisins. Sú bótategund á rót sína að rekja til svonefndra ekkjubóta sem teknar voru upp með lögum nr. 50/1946, um almannatryggingar, sbr. 35. gr. þeirra laga þar sem fram kom að hver sú kona, sem yrði ekkja innan 67 ára aldurs, ætti rétt á bótum að tiltekinni fjárhæð í þrjá mánuði eftir lát eiginmanns hennar. Ef ekkjan hefði börn yngri en 16 ára á framfæri sínu ætti hún ennfremur rétt á bótum í níu mánuði í viðbót, svo sem nánar greindi. Í athugasemdum við 35. gr. í frumvarpi því, er varð að lögum nr. 50/1946, kom fram að bæturnar væru ætlaðar til styrktar ekkjum fyrstu mánuðina eftir fráfall eiginmanns. Þær þyrftu oft nokkurn tíma til að gera breytingar á heimili sínu, útvega sér atvinnu og þess háttar. Þá var sérstaklega tekið fram að rökstuðningur fyrir bótum til ekkna, sem hefðu barn á framfæri, væri aðallega tillitið til barnanna. Það væri talið æskilegt að mæðurnar gætu sjálfar annast uppeldi barna sinna og ekkjubæturnar ásamt barnalífeyri ættu að stuðla að því. Auk bóta samkvæmt 35. gr. laga nr. 50/1946 gátu ekkjur átt rétt á árlegum lífeyri (ekkjulífeyri) samkvæmt 36. gr. laganna. Þá var eftir sem áður mælt fyrir um greiðslu dánarbóta vegna slysa til aðstandenda látins manns í 57. gr. laga þessara. Samkvæmt 35. gr. laganna var ekkert skilyrði fyrir greiðslu ekkjubóta samkvæmt 35. gr. laganna að andlát maka yrði rakið til slyss, svo sem við átti um greiðslu dánarbóta eftir 57. gr. laganna, auk þess sem greiðsla hinna fyrrnefndu bóta gat lengst tekið til tólf mánaða frá andláti maka.

     

    Fyrrgreindar reglur eldri almannatryggingalaga um svonefndar ekkjubætur héldust í meginatriðum óbreyttar um árabil, sbr. 19. gr. laga nr. 40/1963, um almannatryggingar, og 17. gr. laga nr. 67/1971, um sama efni, og var þeim skipað í II. kafla laga þessara með öðrum ákvæðum um lífeyristryggingar á meðan III. kafli laganna tók til slysatrygginga. Með 4. gr. laga nr. 96/1971, um breyting á lögum nr. 67/1971, var sú breyting gerð á ákvæðinu að ekklar gátu nú öðlast rétt til bóta á sama grundvelli og ekkjur eða í sex mánuði eftir andlát maka og í tólf mánuði til viðbótar hefði viðkomandi bótaþegi barn yngra en 18 ára á framfæri sínu, sbr. 17. gr. laga nr. 67/1971. Eftir því sem næst verður komist mun hafa verið lagt til grundvallar í skattframkvæmd að greindar ekkju- og ekklabætur væru skattskyldar á grundvelli hins almenna ákvæðis 2. tölul. A-liðar 7. gr. laga um tekjuskatt og eignarskatt nr. 75/1981 og að undanþáguákvæði sömu laga vegna greiðslu dánarbóta, sbr. nú 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003, tæki ekki til þeirra. Í leiðbeiningum ríkisskattstjóra um útfyllingu skattframtals einstaklinga árin 1987-1994 kom þannig fram að „dánarbætur (svo nefndar 8 ára bætur) sem ákveðnar eru í einu lagi“ væru undanþegnar skattskyldu, þ.e. bætur sem væru „greiddar skv. svonefndri 8 ára reglu almannatrygginga“. Er ljóst að þar er vísað til dánarbóta vegna slysa samkvæmt þágildandi 35. gr. laga nr. 67/1971 sem greiddar skyldu mánaðarlega í átta ár frá dánardægri hins látna.

     

    Með upptöku nýrra almannatryggingalaga á árinu 1993, sbr. lög nr. 117/1993, voru umrædd ákvæði um ekkju- og ekklabætur flutt í nýsamþykkt lög um félagslega aðstoð nr. 118/1993, sbr. 6. gr. síðarnefndra laga. Í almennum athugasemdum með frumvarpi til laga um félagslega aðstoð kom fram að vegna reglna Evrópubandalagsins um almannatryggingar væri nauðsynlegt að gera glöggan greinarmun á bótum almannatrygginga og félagslegri aðstoð. Í frumvarpið hefðu því verið flutt ákvæði lífeyristryggingakafla almannatrygginga sem væru í raun ákvæði um félagslega aðstoð. Væru greinarnar samhljóða þeim ákvæðum almannatryggingalaga sem um viðkomandi aðstoð fjölluðu að öðru leyti en því að frumvarp til laganna gerði alls staðar ráð fyrir að um heimildarákvæði væri að ræða. Í meðförum Alþingis varð sú breyting á frumvarpinu að bætt var við greinafyrirsögnum við einstakar greinar þess og varð fyrirsögn 6. gr. frumvarpsins, þar sem fjallað var um ekkju- og ekklabætur, „Dánarbætur“, sbr. breytingartillögur heilbrigðis- og trygginganefndar á þskj. nr. 314 á 117. löggjafarþingi. Var tekið fram í nefndaráliti að fyrirsögnum væri ætlað að gera efnisskipan frumvarpsins greinilegri, sbr. þskj. nr. 313.

     

    Í lögskýringargögnum með umræddum lögum um félagslega aðstoð nr. 118/1993 kemur ekkert fram sem bendir til þess að ætlun löggjafans hafi verið að hrófla við skattalegri meðferð þeirra bóta, sem áður nefndust ekkju- og ekklabætur, en nefndar voru dánarbætur eftir breytingar á frumvarpi til laganna í meðförum Alþingis. Er og ekkert vikið að skattlagningu í lögskýringargögnum þessum og engar breytingar voru gerðar á skattalögum í tengslum við þær breytingar á lagaumgjörð bóta almannatrygginga sem um ræðir. Í samræmi við framangreint kemur fram í framtalsleiðbeiningum ríkisskattstjóra árið 1995 (í yfirliti um skattfrjálsar og skattskyldar tekjur á bls. 34-35) að dánarbætur vegna slysa, sem greiddar séu samkvæmt a- og c-lið 1. mgr. 30. gr. almannatryggingalaga, séu skattfrjálsar. Sama gildi um dánarbætur tryggingafélaga sem ákveðnar séu og greiddar í einu lagi og dánarbætur sjúkrasjóða stéttarfélaga. Þá er tekið fram að ekkju- og ekklabætur samkvæmt 6. gr. laga um félagslega aðstoð og ekkjulífeyrir samkvæmt 7. gr. sömu laga séu skattskyldar tekjur og færist til tekna í lið 7.3 í skattframtali. Í framtalsleiðbeiningum ríkisskattstjóra árið 2017 kemur fram að dánarbætur frá Tryggingastofnun ríkisins vegna slysa séu skattfrjálsar tekjur.

     

    Að því athuguðu, sem hér að framan er rakið um forsögu bóta samkvæmt 6. gr. laga um félagslega aðstoð nr. 99/2007, verður ekki talið að bætur þessar geti talist til dánarbóta í skilningi 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003. Í löggjöf á sviði almannatrygginga hefur ávallt verið gerður skýr greinarmunur á annars vegar dánarbótum vegna slysa og hins vegar hinni sérstöku tegund bóta vegna andláts maka sem upphaflega nefndist ekkjubætur. Birtist sá greinarmunur nú m.a. í því að um hinar fyrrnefndu bætur er fjallað í sérlögum um slysatryggingar almannatrygginga nr. 42/2015 en um hinar síðarnefndu í lögum um félagslega aðstoð nr. 99/2007, auk þess sem skilyrði fyrir greiðslu bóta þessara eru frábrugðin, eins og að nokkru hefur verið rakið. Glöggt má ráða af efni framtalsleiðbeininga ríkisskattstjóra vegna eldri ára að í skattframkvæmd hefur óslitið og um langan aldur verið lagt til grundvallar að ekkju- og ekklabætur væru skattskyldar í hendi móttakanda þeirra og féllu ekki undir undanþáguákvæði tekjuskattslaga vegna greiðslu dánarbóta. Varð engin breyting þar á þegar nafngift þessara bóta breyttist með setningu laga um félagslega aðstoð nr. 118/1993, en af lögskýringargögnum með þeim lögum verður engin ályktun dregin í þá veru að vilji löggjafans hafi staðið til þess að hrófla við skattalegri meðferð slíkra bóta. Þvert á móti helgaðist hið nýja heiti eingöngu af viðleitni löggjafans til að skýra nánar efnisskipan laga nr. 118/1993, eins og hér að framan greinir. Þá styðst framangreind túlkun við viðtekinn skilning í íslensku lagamáli á hugtakinu dánarbætur sem samheitis yfir bætur til aðstandenda vegna andláts manna af slysförum.

     

    Með vísan til þess, sem hér að framan er rakið, verður að hafna kröfu kæranda í máli þessu.“

     

    Í hlekk með fréttinni er að finna úrskurð yfirskattanefndar í heild sinni.

  • Tvísköttunarsamningur milli Íslands og Japan - gildistaka

  • Tíund fréttablað RSK - september 2018

    Meðal efnis er meðal annars eftirfarandi:

     

    • Álagning einstaklinga 2018

    • Nýjungar í birtingu á niðurstöðu álagningar

    • Fræðigrein um heimild til skattendurákvörðunar samkvæmt 2. mgr. 96. gr. laga nr. 90/2003, um tekjuskatt.

    • Nýlegir dómar

    • Bindandi álit

     

     

    Í hlekk að ofan með fréttinni má nálgast nýjasta tölublað Tíundar.

  • Frádráttur rekstrarkostnaðar - kostnaður við nýsköpunarverkefni

    Samkvæmt 1. mgr. 10. gr. laga nr. 152/2009 á nýsköpunarfyrirtæki sem er eigandi að rannsóknar- eða þróunarverkefnum sem hlotið hafa staðfestingu Rannís samkvæmt 5. gr. laganna á rétt á sérstökum frádrætti frá álögðum tekjuskatti sem nemur 20 hundraðshlutum af útlögðum kostnaði vegna þessara verkefna, enda sé um að ræða frádráttarbæran rekstrarkostnað í skilningi 1. mgr. 1. tölul. 31. gr. laga nr. 90/2003, um tekjuskatt, þó að tilteknu hámarki. Í 2. mgr. sömu lagagreinar kemur fram að skilyrði frádráttar sé að kostnaði vegna hvers rannsóknar- og þróunarverkefnis sé haldið aðgreindum frá öðrum útgjöldum nýsköpunarfyrirtækis og að gögn séu aðgengileg skattyfirvöldum þegar þau óska þess, sbr. X. kafla laga nr. 90/2003. Samkvæmt 4. mgr. 10. gr. laganna skal árlega gera grein fyrir kostnaði vegna rannsókna og þróunar í skattframtali á þann hátt sem ríkisskattstjóri ákveður.

     

    Kærandi í máli þessu er einkahlutafélag og sem hlotið hefur staðfestingu Rannís á rannsóknar- og þróunarverkefni á grundvelli laga nr. 152/2009. Skráður tilgangur félagsins er framleiðsla hugbúnaðar, þjónusta, svo og rekstur fasteigna, lánastarfsemi og skyldur rekstur. Í skattframtali kæranda árið 2016 var tilfærður „gjaldfærður styrkhæfur kostnaður“ að fjárhæð samtals 13.936.002 kr. auk aðkeyptrar rannsóknar- og þróunarvinnu að fjárhæð samtals 1.450.000 kr. Nam kostnaður til útreiknings skattfrádráttar því alls 15.386.002 kr. og skattfrádráttur 3.077.200 kr. Samkvæmt sundurliðun í greinargerðinni stóð gjaldfærður kostnaður saman af starfsmannakostnaði 10.167.133 kr., gjaldfærðum afskriftum af vélum og tækjum 87.323 kr., efnis- og birgðakostnaði 532.342 kr. og öðrum beinum kostnaði vegna rannsóknarverkefnis kæranda 3.149.204 kr.

     

    Ríkisskattstjóri lækkaði tilfærðan frádrátt útlagðs kostnaðar vegna þróunarverkefnis í skattskilum kæranda árið 2016 úr 3.077.200 kr. í áætlaða fjárhæð 1.000.000 kr. Var það mat ríkisskattstjóra að kærandi hefði ekki gefið fullnægjandi skýringar á tilfærðum kostnaði. Benti ríkisskattstjóri á að samkvæmt skattframtali kæranda fyrir umrætt ár næmu rekstrartekjur félagsins 21.647.297 kr. og gjaldfærður starfsmannakostnaður þess næmi 10.122.185 kr. Kvaðst ríkisskattstjóri telja að verulegur hluti starfsemi félagsins varðaði sölu og þjónustu vegna núverandi afurða félagsins og úrbætur á þeim og að ekki fengi staðist að tilfærður starfsmannakostnaður í greinargerð um skattfrádrátt 10.167.133 kr. væri að öllu leyti vegna þróunarverkefnis. Þar sem kærandi hefði ekki sýnt fram á að hlutur þróunarkostnaðar í rekstri félagsins væri slíkur sem greinargerð um skattfrádrátt bæri með sér yrði að ákvarða frádrátt vegna slíks kostnaðar að álitum.

     

    Að framangreindu virtu og þar sem kærandi hefði ekki haldið kostnaði vegna þróunarverkefnis félagsins aðgreindum frá öðrum útgjöldum félagsins, svo sem áskilið er í 2. mgr. 10. gr. laga nr. 152/2009, var ekki talið að kærandi hafi sýnt fram á frádráttarbærni þeirra útgjalda sem um ræðir. Þá þóttu engar forsendur til þess að hrófla við áætlun ríkisskattstjóra á frádráttarbærum þróunarkostnaði, enda var ekki séð að hin umdeilda lækkun ríkisskattstjóra sé óhófleg.

     

    Í hlekk að ofanverðu má nálgast úrskurð yfirskattanefndar í heild sinni.

  • Þingmálaskrá 149. löggjafarþings (2018 - 2019) - yfirlit yfir helstu mál

    Í október hyggst Fjármála- og efnahagsráðherra leggja fyrir Alþingi m.a. eftirfarandi frumvörp:

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 90/2003, um tekjuskatt og lögum nr. 152/2009, um stuðning við nýsköpunarfyrirtæki (skattívilnanir vegna hlutabréfakaupa, skattfrá­drátt­ur nýsköpunarfyrirtækja).

    Frumvarpið felur í sér breytingar á ákvæðum um hlutabréfaafslátt einstaklinga á móti tekjuskatti og einnig breytingar á frádrætti fyrirtækja í nýsköpun og þróun frá álögðum tekjuskatti. Áhugavert verður að fylgjast með framvindu þessa frumvarps en KPMG hefur aðstoðað fjölda nýsköpunarfyrirtækja.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á tollalögum, nr. 88/2005 (upplýsingagjöf ferðamanna, VRA vottun og rafræn tollafgreiðsla). Með frumvarpinu eru lagðar til breytingar á 27. gr. og 162. gr. tollalaga með það fyrir augum að bregðast við athugasemdum FATF á skilyrðum VRA vottunar og á gjaldtökuákvæðum tollalaga vegna rafrænnar tollafgreiðslu.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 90/2003, um tekjuskatt (fyrirkomulag inn­heimtu). Með frumvarpinu eru lagðar til breytingar á fyrirkomulagi innheimtu opinberra gjalda með hlið­sjón af tillögum nefndar um aukna skilvirkni í skattframkvæmd, álagningu og innheimtu opin­berra gjalda. Nefndin, sem skipuð var 21. ágúst sl., hefur tvö verkefni. Annars vegar að fjalla um verkaskiptingu, faglegt samstarf og sameiginleg verkefni milli stofnana ráðuneytisins við skattframkvæmd, álagningu og innheimtu opinberra gjalda og hins vegar að taka til athugunar hvaða önnur verkefni kunni að tengjast kjarnaverkefnum sömu stofnana. Athugun nefndarinnar snýr jafnframt að því hvernig megi sníða skattamál stofnana ráðuneytisins betur að málaflokknum og ber í því sambandi að nefna tillögur um fyrirkomulag innheimtumála í víðara samhengi. Nefndinni er einnig gert að meta hvort breytingar séu æskilegar fyrir stofnanirnar t.d. með tilliti til nýtingu sjálfvirknivæðingar, gervigreindar o.fl. innan skattkerfisins.

     

    Í nóvember nk. hyggst Fjármála- og efnahagsráðherra að leggja fyrir Alþingi m.a. eftirfarandi frumvörp:

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 90/2003, um tekjuskatt og lögum nr. 45/1987, um staðgreiðslu opinberra gjalda (CFC-ákvæði, samsköttun, takmörkun á frádrætti vaxta­gjalda, endanlegt tap, útleiga vinnuafls). Frumvarpið felur í sér ýmsar nauðsynlegar breytingar á lögum um tekjuskatt og lögum um staðgreiðslu opinberra gjalda, m.a. vegna skattlagningar eignarhalds á lágskattasvæðum auk athugasemda frá Eftirlitsstofnun EFTA vegna samsköttunar félaga og heimildar til frádráttar endanlegs taps frá tekjum af atvinnurekstri. Þá er í frumvarpinu að finna tillögu sem samræmist skuldbindingum Íslands samkvæmt samningnum um Evrópska efnahagssvæðið án þess þó að koma niður á eðlilegri fjármögnun samstæðna sem ekki beinist að því að takmarka skattgreiðslur vegna brottfalls b-liðar 3. mgr. 57. gr. b laga um tekjuskatt þann 1. janúar 2019, sbr. nefndarálit meiri hluta efnahags- og viðskiptanefndar á 148. löggjafarþing 2017–2018, þingskjal 110 – 3. mál. Þá eru lagðar til breytingar á skattskyldu í tengslum við útleigu á vinnuafli eða annars konar vinnuframlag starfsmanna erlendra aðila hér á landi en þörf er á að útvíkka og skilgreina enn frekar ábyrgð innlendra aðila á skattskilum starfsmanna erlendra aðila vegna vinnu hér á landi, sbr. nefndarálit efnahags- og viðskiptanefndar á 148. löggjafarþing 2017–2018, þingskjal 1149 – 561. mál.

     

    Á samráðsvefnum island.is skilaði KPMG umsögn um drög af frumvarpi er áætlað er að leggja fram til meðferðar í nóvember nk. Umsögn KPMG varðaði m.a. samsköttun, skjölunarskyldu, takmörkun á frádrætti vaxtagjalda og CFC reglur.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 50/1988, um virðisaukaskatt (gildisdagsetn­ing­ar, virðisaukaskattskylda alþjóðaflugvalla o.fl.).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á gildisdagsetningum í virðisaukaskatti í samræmi við skýrslu starfshóps fjármála- og efnahagsráðherra frá 1. júní 2018. Þá verða einnig lagðar til breyt­ingar í tengslum við virðisaukaskattskyldu alþjóðaflugvalla o.fl.

     

    KPMG skilaði umsögn við skýrslu starfshóps fjármála- og efnahagsráðherra um gildisdagsetningar í virðisaukaskatti inn á samráðsvefnum island.is þann 3. ágúst sl. KPMG fagnar því að gildisdagsetningar í virðisaukaskatti séu til skoðunar hjá ríkisstjórninni og telur mikilvægt að bæta skattframkvæmdina hvað þetta málefni varðar. Verður því fróðlegt að fylgjast með framvindu þessa mála og hvort tekið verði tillit til umsagnar KPMG við gerð frumvarpsins. 

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki (eiginfjár­aukar).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á ákvæðum um eiginfjárauka sem kveðið er á um í X. kafla laganna (86. gr. a – 86. gr. f). Með frumvarpinu verður lagður til nýr eiginfjárauki, þ.e. eigin­fjárauki vegna alþjóðlegra mikilvægra fjármálafyrirtækja. Jafnframt verður lagt til að Fjármála­eftirlitið birti stjórnvaldsfyrirmæli um gildi eiginfjárauka á grundvelli 86. gr. b – 86. gr. e í stað þess að teknar séu stjórnvaldsákvarðanir um þá. Einnig verða lagðar til nokkrar breytingar á 86. gr. a – 86. gr. f laganna til viðbótar þannig að ákvæði um eiginfjárauka séu í fullu samræmi við efni 129.–142. gr. tilskipunar Evrópuþingsins og ráðsins 2013/36/ESB um stofnun og starfsemi fjármálafyrirtækja og varfærniseftirlit með þeim (CRD IV). Innleiðing.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 155/2010, um sérstakan skatt á fjármála­fyrirtæki (skatthlutfall).
    Með frumvarpinu verður skatthlutfall bankaskatts lækkað í fjórum áföngum, úr 0,376% í 0,145%, á árunum 2020–2023.

     

    Í janúar 2019 hyggst Fjármála- og efnahagsráðherra leggja fyrir Alþingi m.a. eftirfarandi frumvörp:

     

    Frumvarp til laga um verðbréfauppgjör og verðbréfamiðstöðvar.
    Frumvarpið felur í sér innleiðingu á reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 909/2014 (Regulation on improving securities settlement in the European Union and on central securities depositories, CSDR) sem er ætlað að bæta verðbréfauppgjör á EES-svæðinu og samræma kröfur sem gerðar eru til starfsemi verðbréfamiðstöðva sem reka verðbréfauppgjörskerfi. Frumvarpið mun enn fremur fela í sér nauðsynlegar breytingar á lögum nr. 131/1997, um rafræna eignar­skrán­ingu verðbréfa. Unnið er að upptöku reglugerðarinnar í EES-samninginn. Innleiðing.

     

    Frumvarp til laga um milligjöld.
    Frumvarpið felur í sér innleiðingu á reglugerð Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 751/2015 um milligjöld vegna kortatengdra greiðslna (Regulation on interchange fees for card-based payment transactions, IFR). Í frumvarpinu verður kveðið á um hámark milligjalda vegna notkunar debit- og kreditkorta og er því ætlað að auka gagnsæi og samkeppni á korta­markaði. Unnið er að upptöku reglugerðarinnar í EES-samninginn. Innleiðing.

     

    Frumvarp til laga um meðferð ríkisaðstoðarmála.
    Frumvarpið felur í sér innleiðingu breytinga á samningi EFTA-ríkjanna um stofnun eftirlits­stofnunar og dómstól er varða valdheimildir Eftirlitsstofnunar EFTA þegar kemur að eftirliti með ríkisaðstoð. Hliðstæðar breytingar, að því er varðar valdheimildir framkvæmdastjórnar ESB, tóku gildi innan ESB árið 2013. Með frumvarpinu verða lagðar til heimildir um sektir og samstarf við innlenda dómstóla. Jafnframt mun frumvarpið hafa að geyma ákvæði sem nú er að finna í samkeppnislögum, um málsmeðferð ríkisaðstoðarmála. Innleiðing. 

     

    Í febrúar 2019 hyggst Fjármála- og efnahagsráðherra leggja fyrir Alþingi m.a. eftirfarandi frumvörp:

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 91/1998, um bindandi álit í skattamálum (endurskoðun).
    Frumvarpið felur í sér endurskoðun á lögum um bindandi álit í skattamálum.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 88/1991, um aukatekjur ríkissjóðs (færslu­gjöld).
    Með frumvarpinu eru lagðar til breytingar á lögum um aukatekjur ríkissjóðs í því skyni að heimila ríkissjóði innheimtu færslugjalda vegna greiðslna með greiðslukorti.

     

    Frumvarp til laga um endurreisn og skilameðferð fjármálafyrirtækja.
    Frumvarpið, sem felur í sér heildarlög, er innleiðing á síðari hluta tilskipunar Evrópuþingsins og ráðsins 2014/59/ESB (Bank Recovery and Resolution Directive, BRRD). Með frumvarpinu verður kveðið á um reglur sem varða undirbúning og framkvæmd skilameðferðar og önnur atriði sem tengjast endurreisn og skilameðferð fjármálafyrirtækja. Í frumvarpinu verður kveðið á um ný stjórnvöld eða stjórnsýslueiningar, skilavald og skilasjóð, sem ætlað er að fara með opinbera stjórnsýslu við skilameðferð og fjármögnun skilameðferðar. Tilskipunin var tekin upp í EES-samninginn þann 9. febrúar 2018 með ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 21/2018. Innleiðing.

     

    Í mars 2019 hyggst Fjármála- og efnahagsráðherra leggja fyrir Alþingi m.a. eftirfarandi frumvörp:

     

    Frumvarp til laga um breytingu á ýmsum lögum um skattlagningu ökutækja og eldsneytis (ökutæki og eldsneyti).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á ýmsum lögum um skattlagningu ökutækja og eldsneytis í samræmi við skýrslu starfshóps fjármála- og efnahagsráðherra frá 2018.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á ýmsum lögum um skatta og gjöld (rekstrarumhverfi fjölmiðla, skattlagning tekna af höfundarréttindum).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á rekstrarumhverfi fjölmiðla í samræmi við tillögur nefndar á vegum menntamálaráðuneytisins um bætt rekstrarumhverfi einkarekinna fjölmiðla frá árinu 2018. Þá er í frumvarpinu gerður greinarmunur í skattalegu tilliti á höfundarlaunum annars vegar og tekjum af höfundaréttindum hins vegar þar sem lagt verður til að hvers konar endurgjald til höfunda og rétthafa fyrir afnot af hugverki, að undanskildum höfundarlaunum, teljist til fjár­magnstekna.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á tollalögum, nr. 88/2005 (gjafafríðindi, persónu­upplýs­ing­ar, aðstaða til tolleftirlits, rafræn skil upplýsinga, sektargerðir, leit á mönnum, tollfríð­indi).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á ákvæðum tollalaga með það fyrir augum að endurskilgreina gjafafríðindi, treysta heimildir tollstjóra til vinnslu og meðferðar persónuupplýs­inga, tryggja aðstöðu til tolleftirlits hjá inn- og útflytjendum, undirbyggja rafræn skil á skýrslum og gögnum og rafrænar greiðslur, einfalda sektargerðir á vettvangi, endurskoða ákvæði um leit á mönnum, endurskilgreina hugtök í 6. og 7. gr. tollalaga, kveða nánar á um réttaráhrif brota gegn skilyrðum tollafríðinda, o.fl.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 50/1988, um virðisaukaskatt (bygginga­starfsemi, almenningssamgöngur o.fl.).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á ákvæðum laganna er varða byggingastarfsemi, almenningssamgöngur o.fl.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki (samstæður, útibú, þjónustu­starfsemi og starfsemi milli landa).
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á V. kafla laganna sem fjallar um starfsemi fjármála­fyrirtækja á milli landa og XIII. kafla laganna sem fjallar m.a. um eftirlit á samstæðugrunni. Frum­varpið byggist á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2013/36/ESB um stofnun og starfsemi fjár­málafyrirtækja og varfærniseftirlit með þeim (CRD IV). Með frumvarpinu verða lagðar til breyt­ingar á lagareglum um starfsemi og eftirlit með útibúum og þjónustustarfsemi fjármála­fyrirtækja á EES-svæðinu, starfsemi og eftirlit með útibúum fjármálafyrirtækja utan EES-svæðisins hér á landi, eftirlit á samstæðugrunni, samstarf og upplýsingaskipti eftirlitsaðila. Innleiðing.

     

    Frumvarp til laga um rekstraraðila sérhæfðra sjóða.
    Frumvarpið felur í sér innleiðingu á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2011/61/ESB um rekstraraðila sérhæfðra sjóða (Alternative Investment Fund Managers Directive, AIFMD). Um er að ræða heildarlög og frumvarpið hefur meðal annars að geyma ákvæði um starfsleyfi sérhæfðra sjóða, vörsluaðila og skipulags- og gagnsæiskröfur. Tilskipunin var tekin upp í EES-samninginn 30. september 2016, með ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 202/2016. Innleiðing.

     

    Frumvarp til laga um greiðsluþjónustu.
    Frumvarpið felur í sér innleiðingu á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) 2015/2366 (Pay­ment Services Directive, PSD) um greiðsluþjónustu á innri markaðnum og kallar á endurskoðun laga nr. 120/2011, um greiðsluþjónustu. Samkvæmt tilskipuninni verða bankar að opna fyrir aðgengi nýrra greiðsluþjónustuveitenda að bankaupplýsingum neytenda með samþykki þeirra. Tilskipunin hefur ekki verið tekin upp í EES-samninginn. Innleiðing.

     

    Síðustu ár hafa breytingarnar sem hin nýja tilskipun um greiðsluþjónustu, oft nefnd PSD2, verið mikið til umræðu. Til dæmis um umræðuna má nefna að í júní 2018 gaf Seðlabanki Íslands út skýrslu á vefsíðu sinni sem nefnist Fjármálainnviðir. Snertir Seðlabankinn á því hverjar helstu breytingarnar verði á fjármálamarkaði með innleiðingu PSD2. Í kjölfar innleiðingarinnar er gert ráð fyrir því að framboð og notkun nýrra greiðslulausna muni aukast hér á landi og að þjónustan verði jafnframt veitt af aðilum sem ekki stunda hina hefðbundnu bankastarfsemi. Ýmis lagaleg álitaefni hafa komið upp í umræðuna hvað varðar PSD2 og ber þar helst að nefna samband hennar við GDPR, persónuverndarreglugerð ESB. Þar sem um mikla breytingu á greiðsluþjónustu er að ræða munu vafalaust verða ýmis lagaleg álitaefni sem vakna við innleiðinguna og þegar lögin hafa tekið gildi. Verður fróðlegt að fylgjast með framvindu þessa máls.

     

    Frumvarp til laga um markaði fyrir fjármálagerninga.
    Með frumvarpinu, sem felur í sér innleiðingu í íslenskan rétt á tilskipun 2014/65/ESB og reglugerð (ESB) nr. 600/2014 um markaði fyrir fjármálagerninga (MiFID II/MiFIR), er lagt til að sett verði ný heildarlög um markaði fyrir fjármálagerninga. Um nokkuð umfangsmikla breytingu er að ræða á gildandi rétti sem kallar á breytingar á m.a. lögum nr. 161/2002, um fjármálafyrirtæki, lögum nr. 108/2007, um verðbréfaviðskipti, og lögum nr. 110/2007, um kauphallir. Innleiðing.

     

    Innleiðing á ofangreindri tilskipun hefur, líkt og PSD2 tilskipunin, hefur verið til umræðu í íslensku samfélagi síðustu misseri. MiFID II tilskipunin hefur í raun för með sér uppfærslu á MiFID I tilskipuninni sem innleidd var í íslenskan rétt árið 2007 og hafði það að markmiði að samræma regluverk og umgjörð innan evrópskra fjármálamarkaði ásamt því að auka vernd fjárfesta. Breytingarnar sem MiFID II mun hafa í för með sér eru að auka skilvirkni og gagnsæi fjármálamarkaða og skapa fjárfestavernd.

     

    Frumvarp til laga um breytingu á lögum nr. 128/2011, um verðbréfasjóði, fjárfestingarsjóði og fagfjárfestasjóði.
    Með frumvarpinu verða lagðar til breytingar á núverandi lögum um verðbréfasjóði, vegna innleið­ingar á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2014/91/ESB (UCITS V). Tilskipunin var tekin upp í EES-samninginn þann 9. febrúar 2018, með ákvörðun sameiginlegu EES-nefndarinnar nr. 20/2018. Innleiðing.

     

    Nálgast má þingmálaskránna í heild sinni í hlekk að ofanverðu með fréttinni.

  • Mismunandi áherslur og aðferðir við afnám stimpilgjalda.

    Fyrir Alþingi liggja tvö frumvörp um afnám stimpilgjalda. Annars vegar lagt fram af helmingi þingmanna Sjálfstæðisflokksins og hins vegar af þingmönnum Viðreisnar.

     

    Þingmenn Sjálfstæðisflokksins leggja til að stimpilgjöld af kaupum einstaklinga á íbúðarhúsnæði sem eru nú 0,8% verði afnumin. Í greinargerð með frumvarpinu segir að markmið þess eru að auðvelda fólki að afla sér íbúðarhúsnæðis og auka skilvirkni og flæði á markaði með íbúðarhúsnæði. Mikil þörf sé á að auðvelda fólki eins og frekast er unnt að eignast íbúðarhúsnæði, einkum við aðstæður á borð við þær sem nú ríkja á húsnæðismarkaði.

     

    Þingmenn Viðreisnar leggja til afnám allra stimpilgjalda í tveimur skrefum. 1. janúar 2019 verði helmingslækkun á stimpilgjöldum, þ.e. á einstaklinga og lögaðila. Stimpilgjöld lækka því niður í 0,4% á einstaklinga og niður í 0,8% á lögaðila. 1. janúar 2020 verði svo stimpilgjöld afnumin með öllu við brottfall laga um stimpilgjöld. Í greinargerð með frumvarpinu segir að gjaldtakan mismuni fyrirtækjum eftir eðli starfsemi þeirra og vegi þyngra á fyrirtæki í fjármagnsfrekum rekstri sem krefst t.a.m. viðamikils húsakosts. Skattlagning ætti heldur að taka mið af tekjum og arðsemi.

    Jafnframt segir að skattur sem lagður er á fasteignaviðskipti auki kostnað við flutninga og dregur þannig úr hreyfanleika fólks. Skattlagningin gerir fólki dýrara en ella að koma sér þaki yfir höfuðið eða skipta um húsnæði vegna flutninga eða breyttra fjölskylduaðstæðna.

  • Fjárlagafrumvarp 2019 og tillögur að öðrum lagabreytingum

    Lagabreytingar vegna tekjuhliðar fjárlagafrumvarpsins:

     

    Lög nr. 90/2003, um tekjuskatt með síðari breytingum

    Í frumvarpinu er lagt til að fjárhæðarmörk skattþrepa tekjuskatts manna breytist milli ára í samræmi við breytingar á neysluverðsvísitölu í stað breytinga á launavísitölu, með gildistöku 1. janúar 2019. Markmið breytingarinnar er að samræma verðlagsbreytingu skattþrepa við verðlagsbreytingu persónuafsláttar. Þá er lagt til að á árinu 2019 verði persónuafsláttur hækkaður um 1%, með innleiðingu bráðabirgðaákvæðis við lögin, umfram lögboðna hækkun í samræmi við vísitölu neysluverðs. Um er að ræða einskiptis aðgerð sem hefur áhrif á staðgreiðslu á árinu 2019 og á álagningu opinberra gjalda á einstaklinga á árinu 2020.

     

    Þá er lagt til að almennt tryggingagjald lækki úr 5,40% niður í 5,15%. Áætlað er að breytingin komi til framkvæmda 1. janúar 2019. Sömuleiðis er mælt fyrir um enn frekari lækkun frá 1. janúar 2020, n.t.t. að almenna tryggingagjaldið verði 4,90%.

     

    Einnig eru lagðar til breytingar á barnabótum. Í fyrsta lagi að tekjutengdar barnabætur með hverju barni undir 18 ára aldri verði hækkaðar um 5%. Í öðru lagi að neðri skerðingarmörk tekna verði hækkuð, þ.e. úr 2,9 millj. kr. í 3,6 millj. kr. á ári hjá einstæðu foreldri og úr 5,8 millj. kr. í 7,2 millj. kr. hjá hjónum, sem svarar til 24,1% hækkunar. Samkvæmt gildandi lögum skerðast barnabætur í föstu hlutfalli við tekjuskattsstofn eftir fjölda barna en í frumvarpinu er lagt til að skerðingarhlutfallið verði háð tekjum. Þannig verði skerðingarhlutfallið 4% með einu barni, 6% með tveimur börnum og 8% með þremur börnum eða fleiri af tekjuskattsstofni á bilinu 7,2 millj. kr. að 11 millj. kr. hjá hjónum og á bilinu 3,6 millj. kr. að 5,5 millj. kr. hjá einstæðu foreldri. Hins vegar verði skerðingarhlutfallið 5,5% með einu barni, 7,5% með tveimur börnum og 9,5% með þremur börnum eða fleiri af tekjuskattsstofni umfram 11 millj. kr. hjá hjónum og 5,5 millj. kr. hjá einstæðu foreldri. Í þriðja lagi er lagt til að tekjutengdar barnabætur með börnum yngri en sjö ára hækki um 5%, eða úr 133.300 kr. í 140.000 kr., en skerðingarhlutfall verði áfram 4% óháð tekjum.

     

    Jafnframt er lögð til tímabundin breyting á reiknireglum vaxtabóta sem að óbreyttu hefði fallið niður um næstu áramót verði framlengd um eitt ár. Jafnframt er lagt til að eignarmörk bótanna hækki um 10% og vaxtagjalda- og vaxtabótafjárhæðir hækki um 5%. Gert er ráð fyrir að ákvæðið komi til framkvæmda við ákvörðun á fyrirframgreiðslu vaxtabóta og við álagningu opinberra gjalda á árinu 2019.

     

    Lagabreytingar á ýmsum öðrum lögum vegna fjárlagafrumvarpsins:

     

    Lög nr. 129/2009 um umhverfis- og auðlindaskatta með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að fjárhæðir kolefnisgjalds verði hækkaðar um 10% frá 1. janúar 2019 og 10% frá 1. janúar 2020.

     

    Lög nr. 96/1995 um gjald af áfengi og tókaki með síðari breytingum.

    Lögð er til 2,5% hækkun áfengis- og tóbaksgjalda til samræmis við almennar verðlagsbreytingar. Ásamt þessu er lögð til sú breyting að áfengisgjald verði nú miðað við upplýsingar er koma fram á umbúðum áfengrar vöru í þeim tilgangi að einfalda álagningu áfengisgjalds. Stjórnvöld hafi engu að síður heimild til að mæla vínandamagnið telji þau upplýsingar á umbúðum rangar. Slíkri framkvæmd er ætlað að tryggja samræmi í álagningu áfengisgjalds hvað varðar áfengi framleitt hérlendis og erlendis þar sem ekki er algengt að skýrslur um vínandamagn fylgi sendingargögnum vegna innflutts áfengis.

     

    Lög nr. 29/1993 um vörugjald af ökutækjum, eldsneyti o.fl. með síðari breytingum.

    Lagðar hafa verið fram breytingar á vörugjaldi af bensíni. Miðar breytingin við að almennt vörugjald af bensíni hækki um 0,7 kr. á hvern lítra, sérstakt vörugjald af blýlausu bensíni hækki um 1,1 kr. á hvern lítra og sérstakt vörugjald á öðru bensíni hækki um 1,15 kr. á hvern lítra. Er hækkunin tilkomin vegna almennra verðlagsbreytinga.

     

    Lög nr. 87/2004 um olíugjald og kílómetragjald með síðari breytingum.

    Lagðar hafa verið fram breytingar á fjárhæð olíugjalds, sem er vörugjald af gas-, dísil- og steinolíu. Breytingin lýsir sér í 2,5% hækkun á gjaldinu vegna almennra verðlagsbreytinga. Ásamt þessu hefur verið lögð fram tillaga að hækkun á fjárhæðum kílómetragjalds og sérstaks kílómetragjalds. Nemur hækkunin 2,5% til samræmis við almennar verðlagsbreytingar.

     

    Lög nr. 39/1988 um bifreiðagjald með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að bifreiðagjald hækki um 2,5% vegna almennra verðlagsbreytinga.

     

    Lög nr. 99/1999 um greiðslu kostnaðar við opinbert eftirlit með fjármálastarfsemi með síðari breytingum.

    Lögð hefur verið fram breyting á gildandi álagningarhlutfalli ýmissa félaga. Álagningarhlutfalla rekstrarfélaga verðbréfasjóða, fagfjárfestasjóða og Íbúðalánasjóðs hækkar á meðan álagningarhlutfall viðskiptabanka, vátryggingafélaga, lífeyrissjóða og Lánasjóðssveitarfélaga lækkar. Önnur álagningarhlutföll haldast óbreytt samkvæmt frumvarpinu. Einnig er lögð til lækkun á hlutfalli gjalds sem fjármálafyrirtæki greiða til að standa undir kostnaði af rekstri umboðsmanns skuldara.

     

    Lög nr. 125/1999 um málefni aldraðra með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að gjald í Framkvæmdasjóð aldraðra samkvæmt lögum um málefni aldraðra, nr. 125/1999, verði hækkað um 2,5% og nemi 11.454 kr. á hvern gjaldanda við álagningu opinberra gjalda á árinu 2019 vegna tekna ársins 2018. Ásamt þessu með vísan til fjárhagsvanda ríkissjóðs og sparnaðarkröfu fjárlagaheimilda er lagt til að gildistími ákvæðis til bráðabirgða VII í lögunum verði framlengt svo Framkvæmdasjóður aldraðra hafi tímabundna heimild til að kosta rekstur hjúkrunarrýma aldraðra. Þá er lagt til að við lögin bætist nýtt bráðabirgðaákvæði sem feli Framkvæmdasjóð aldraðra heimild til að óska eftir því að Tryggingastofnun ríkisins geri samanburð á útreikningi á kostnaðarþátttöku heimilismanna fyrir og eftir gildistöku laga nr. 166/2006 og 120/2009. Verði niðurstaða skoðunar Tryggingastofnunar sú að kostnaðarþátttaka heimilismanns hafi aukist frá gildistöku fyrrnefndra laga skal dvalarframlag vegna ársins 2019 leiðrétt til samræmis við það.

     

    Lög nr. 91/1987 um sóknargjöld o.fl. með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að föst krónutala sóknargjalda hækki um 3 kr. á hvern einstakling 16 ára og eldri á mánuði. Er því gjaldið 934 kr. á mánuði árið 2019 og nemur hækkunin um 0,32%.

     

    Lög nr. 70/2012 um loftslagsmál með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að fjárhæð losunargjalds vegna gjaldskyldrar losunar skv. 4. mgr. 14. gr. laga um loftslagsmál, nr. 70/2012, verði breytt til samræmis við breytingar á meðalverði losunarheimilda á Evrópska efnahagssvæðinu eins og það er á árstímabili sem lýkur 31. júlí árið áður. Gert er ráð fyrir að breytingin muni hafa óveruleg áhrif á tekjur ríkissjóðs.

     

    Lög nr. 23/2013 um Ríkisútvarpið, fjölmiðil í almannaþágu með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að hinn svokallaði nefskattur, n.t.t. hið sérstaka gjald sem ríkisskattstjóri leggur á samhliða álagningu opinberra gjalda með heimild í 1. tölul. 1. mgr. 14. gr. laga um Ríkisútvarpið, fjölmiðil í almannaþágu, hækki. Nemur skatturinn nú 17.500 kr.

     

    Lög nr. 60/2012 um atvinnutengda starfsendurhæfingu og starfsemi starfsendurhæfingarsjóða með síðari breytingum.

    Lagt hefur verið til að ákvæði til bráðabirgða III í lögunum verði framlengt um eitt ár. Atvinnurekendur, þeir sem stunda sjálfstæða starfsemi og lífeyrissjóðir munu því greiða áfram sama hlutfall af stofni til iðgjalds skv. 3. gr. laga um skyldutryggingu lífeyrisréttinda og starfsemi lífeyrissjóða, nr. 129/1997, á árinu 2019 eins og á árunum 2016, 2017 og 2018 eða 0,10%.

     

    Lög nr. 162/2002 um úrvinnslugjald með síðari breytingum.

    Lagðar hafa verið til breytingar á viðauka IV við lögin. Varða breytingarnar hvaða úrvinnslugjald skuli innheimta vegna tiltekinna tollskrárnúmera. Annars vegar varða breytingarnar að úrvinnslugjald sem lagt var á vegna innflutnings á olíu sem fellur undir tollskrárnúmer 2710.1920 skal nú vera það sama og vegna smurolíu eða 35 kr./kg. Auk þessa var gerð breyting á tollskrárnúmeri er svartolía fellur undir en sama gjald innheimt vegna þess. Hins vegar varða breytingarnar úrvinnslugjald vegna hjólbarða en í ljós hefur komið að það vantar á tollskrárnúmer 8701.2021 og 8701.2029 í viðauka XVI við lögin. Varðar tollskrárnúmerin dráttarbifreiðar fyrir festivagna. Skal úrvinnslugjaldið vera 18.000 kr. á hvert tæki.

     

    Ný löggjöf um stuðning við bókaútgáfu

    Lagt hefur verið til að tekinn verði upp sérstakur stuðningur við bókaútgefendur vegna hluta framleiðslukostnaðar sem fellur til við útgáfu bóka á íslensku. 

     

    Í hlekk með fréttinni er að finna ítarlega umfjöllun fjármála- og efnahagsráðuneytisins um fjárlagafrumvarpið, en þar má einnig nálgast frumvarpið í heild sinni.

  • Skattlagning stafræna hagkerfisins - tillaga framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins

    Skattlagning fyrirtækja þar sem meginstarfsemi fyrirtækjanna fer fram með stafrænum hætti hefur verið til umræðu meðal stjórnmálamanna innan Evrópusambandsins síðustu misseri. Kallað hefur verið eftir aðgerðum á þessu sviði og hefur Evrópusambandið stigið fyrstu skref í átt að skattlagningu stafrænna fyrirrtækja innan sambandsins.

     

    Aðdragandann að fyrstu aðgerðum Evrópusambandsins má rekja til byrjun þessa árs. Þann 16. mars s.l. gaf Efnahags- og framfarastofnunin (OECD) út bráðabirgðaskýrslu um skattalegar áskoranir er kunna að rísa vegna stafrænnar væðingar (e. Tax Challenges Arising from Digitalisation), en skýrslan er hluti af aðgerð nr. 1 um skattlagningu hins stafræna hagkerfis í aðgerðaráætlun OECD og G20 ríkjanna um rýrnun skattstofna og tilfærslu hagnaðar (e. OECD/G20 Base Erosion and Profit Shifting Project). Viku síðar, þann 21. mars s.l., kynnti framkvæmdastjórn Evrópusambandsins tillögur að röð aðgerða er hafa það að markmiði að tryggja sanngjarna og árangursríka skattlagningu innan stafræna hagkerfisins.

     

    Úr tillögum framkvæmdastjórnarinnar ber annars vegar helst að nefna tillögur að bráðabirgðaaðgerð sem felur í sér skattlagningu veltu stafrænnar þjónustu (e. Digital Service Tax on Revenues) og hins vegar tillögur til lengri tíma litið en með þeim tillögum kynnti framkvæmdastjórnin til leiks hugmyndina um stafræna fasta atvinnustöð (e. Digital Permanent Establishment). Umfjöllun sem hér fylgir takmarkast þó við fyrri tillögu framkvæmdastjórnarinnar, þ.e. um bráðabirgðaaðgerðina um stafræna skattlagningu á veltu fyrirtækja vegna stafrænnar þjónustu.

     

    Hugmyndir framkvæmdastjórnarinnar um skattlagningu á veltu af stafrænni þjónustu er háð ýmsum takmörkunum og skilyrðum. Framkvæmdastjórnin áætlar að skattlagningin taki gildi 1. janúar 2020 og miðar við 3% skattlagningu af brúttó veltu af viðkomandi stafrænni þjónustu. Áætlað er að skattlagningin muni einungis taka til fyrirtækja af ákveðinni stærð, n.t. fyrirtækja sem hafa a.m.k. árlega alþjóðlega heildarveltu upp á 750 milljónir evra og þar af 50 milljónir evra veltu vegna stafrænnar þjónustu innan Evrópusambandsins. Skattlagningunni er þá einvörðungu ætlað að taka til ákveðinnar stafrænnar þjónustu og verður skattskyld í því landi þar sem viðkomandi þjónusta er nýtt. Sé þjónustan nýtt í mörgum aðildarríkjum Evrópusambandsins verður skattstofninum skipt milli ríkja. Áætlað er að skattlagningin taki til 200 fyrirtækja sem veita stafræna þjónustu innan Evrópusambandsins og muni auka skattstofna aðildarríkja Evrópusambandsins um 5 milljarða evra.

     

    Ekki hefur ríkt fullkomin samstaða meðal aðildarríkjanna um ágæti þessara hugmynda framkvæmdastjórnar Evrópusambandsins. Í því sambandi má t.a.m. nefna sameiginlega yfirlýsingu Svíþjóðar, Danmerkur og Finnlands varðandi tillögurnar. Gagnrýni Norðurlandanna innan Evrópusambandsins snýr að því að Evrópusambandið skuli ekki ráðast í þessar breytingar á skattframkvæmd nema það náist samkomulag um sömu framkvæmd á alþjóðavísu. Í ljósi þess að ef ekki næst að samræma framkvæmdina á alþjóðavísu verði ekki um árangursríka breytingu að ræða innan Evrópusambandsins. Ítreka þjóðirnar að um undanþágu á meginreglu um hvar tekjur skuli skattlagðar sé að ræða og þurfi því að vanda sérstaklega til verka. Lúxemborg og Írland eru sambærilegrar skoðunar, en þarlendis er stór hluti af stórum bandarískum fyrirtækjum sem veita stafræna þjónustu innan Evrópusambandsins m.a. staðsettur. Aftur á móti hafa stærri ríki, eins og Frakkland og Ítalía, lýst yfir skjótum lausnum í þessum málaflokki, aðallega vegna rýrnun skattstofna þeirra og tilfærslu hagnaðar til lágskattaríkja.

     

    Á óformlegum fundi Ecofin (stjórnarsvið efnahags- og fjármála innan Evrópusambandsins) nú í byrjun september var skattlagning stafræna hagkerfisins til umræðu meðal fjármálaráðherra aðildarríkja Evrópusambandsins. Í fréttatilkynningu sem Ecofin sendi frá sér í kjölfar fundarins kom fram að mat fjármálaráðherra Austurríkis, Hartwig Löger, var að líklegt sé að samkomulag náist innan Evrópusambandsins fyrir lok árs 2018 hvað bráðabirgðaaðgerð framkvæmdastjórnarinnar varðar. Í fréttatilkynningunni er jafnframt haft eftir Löger að mikilvægt sé að efla umræðu um skattlagningu stafræna hagkerfisins á alþjóðavísu með aðkomu OECD.

     

    Fróðlegt verður að fylgjast með framvindu þessa mála og hver afstaða ríkisstjórnar Íslands verður, komi til þess að framkvæmdin verði að veruleika innan Evrópusambandsins. Í hlekk með fréttinni er að finna fréttatilkynningu Ecofin um málið.

  • Kyrrsetning eigna - skattrannsókn

     

    Í framangreindum málum eru atvik máls að mestu leyti sambærileg og verður skv. því einungis gert grein fyrir helstu forsendum í máli Landsréttar nr. 661/2018 hér að neðan:

     

    "Aðalkrafa sóknaraðila

     

    Sóknaraðili byggir á því að skilyrðum kyrrsetningar samkvæmt 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003 um tekjuskatt hafi ekki verið fullnægt og því beri að fella hinn kærða úrskurð úr gildi og fallast á kröfu hans um að kyrrsetningargerðin verði felld úr gildi. Skilyrði kyrrsetningar samkvæmt 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003 eru að það liggi fyrir rökstuddur grunur um refsiverða háttsemi samkvæmt 109. gr. sömu laga og að hætta þyki á að eignum verði ella skotið undan eða þær glatist eða rýrni að mun, enda megi ætla að meint refsiverð háttsemi varði við 262. gr. almennra hegningarlaga nr. 19/1940. Samkvæmt gögnum máls liggur sóknaraðili undir grun um að hafa vanrækt að telja fram umtalsverðar launatekjur tekjuárin 2010-2014 og fjármagnstekjur fyrir tekjuárin 2012 og 2013. Samkvæmt fyrirliggjandi útreikningi áætlaðra sekta- og skattfjárhæða nemur heildarkrafan á hendur sóknaraðila 638.441.908 krónum, en krafist var kyrrsetningar í eignum hans til tryggingar kröfu að fjárhæð 638.000.000 króna. [...]

     

    [...] við túlkun á 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003 verður meðal annars að horfa til þess hvernig 88. gr. laga nr. 88/2008 hefur verið beitt í réttarframkvæmd. Við mat á því hvort ,,hætta þykir á að eignum verði ella skotið undan eða þær glatist eða rýrni að mun“ hefur í réttarframkvæmd við túlkun á 88. gr. laga nr. 88/2008 einkum verið horft til þess hve há sú fjárhæð er sem krafist er tryggingar fyrir og hvort bent hafi verið á að til séu aðrar eignir sem gætu staðið til fullnustu á greiðslu viðkomandi kröfu, sbr. dóma Hæstaréttar 17. september 2013 í máli nr. 601/2013 og 26. febrúar 2010 í máli nr. 73/2010 og úrskurð Landsréttar 8. mars 2018 í máli nr. 207/2018. Skilyrði kyrrsetningar samkvæmt 88. gr. laga nr. 88/2008 og 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003 eru eðlisólík skilyrðum fyrir kyrrsetningu samkvæmt 5. gr. laga nr. 31/1990 um kyrrsetningu, lögbann o.fl. og verða þau ekki lögð að jöfnu, sbr. dóm Hæstaréttar í máli nr. 73/2010 að því er varðar 88. gr. laga nr. 88/2008. Þótt eðli þeirra eigna sem kyrrsetning beinist að kunni að skipta máli við mat á hættu á undanskoti, ræður það eitt ekki úrslitum. Um síðastnefnt verður meðal annars að hafa í huga að ekki er að jafnaði flókið eða tímafrekt að framselja fasteignir, eða eftir atvikum binda þær veðböndum eða kvöðum sem geta rýrt fjárhagslegt verðmæti þeirra verulega eða jafnvel að öllu leyti. Sóknaraðili hefur ekki bent á að til séu aðrar eignir sem gætu staðið til fullnustu á greiðslu kröfunnar en fyrirliggjandi skattframtöl 2016 og 2017 bera auk þess með sér að tekjur hans dugi ekki til þess, verði leitað fullnustu kröfunnar. Með vísan til framangreinds þykir fullnægt skilyrðum 113. gr. laga nr. 90/2003 fyrir lögmæti kyrrsetningargerðar sýslumannsins á höfuðborgarsvæðinu 19. desember 2017 í hinum þar tilgreindu eignum sóknaraðila.

     

    Sóknaraðili byggir jafnframt á því að ógilda beri kyrrsetningargerðina þar sem kyrrsettar hafi verið eignir umfram það sem þurfti til að tryggja kröfu varnaraðila. Af endurriti úr gerðarbók sýslumanns er ljóst að sóknaraðili naut aðstoðar lögmanns við framkvæmd kyrrsetningargerðarinnar, en fyrir liggur að ekki var óskað eftir virðingu á þeim eignum sem kyrrsetningu var beint að eins og sóknaraðili átti kost á samkvæmt 38. gr. laga nr. 90/1989 um aðför sem gildir við framkvæmd kyrrsetningar, sbr. 15. gr. laga nr. 31/1990. Samkvæmt því verður lagt til grundvallar að verðmæti þeirra eigna sem voru kyrrsettar hafi ekki verið umfram það sem þurfti til að tryggja kröfu varnaraðila, en gögn máls benda eindregið til þess að áætluð krafa varnaraðila sé umtalsvert hærri en verðmæti þeirra eigna sem voru kyrrsettar. 

     

     

    Varakrafa sóknaraðila

     

    Sóknaraðili krefst þess til vara að kyrrsetning á fasteignum sem taldar eru upp í varakröfu hans verði felld úr gildi, en allar eignirnar eiga það sameiginlegt að  hafa verið bundnar ákveðnum ráðstöfunarkvöðum af hálfu Seðlabanka Íslands vegna þátttöku sóknaraðila í fjárfestingarleið bankans. Byggir sóknaraðili einkum á því að þar sem eignirnar hafi verið bundnar þessum kvöðum hafi skilyrði 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003, um hættu á undanskoti eða að eignirnar glatist eða rýrni að mun, ekki verið fullnægt. Eins og fyrr greinir ræður ekki úrslitum við túlkun á framangreindu skilyrði 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003, hversu auðvelt er að framselja viðkomandi eign heldur einkum hve há sú fjárhæð er sem krafist er tryggingar fyrir og hvort bent hafi verið á að til séu aðrar eignir sem gætu staðið til fullnustu á greiðslu viðkomandi kröfu. Eins og áður er rakið verður hér lagt til grundvallar að þessu skilyrði 6. mgr. 113. gr. laga nr. 90/2003 hafi verið fullnægt og breytir umrædd kvöð Seðlabanka Íslands ekki þeirri niðurstöðu, en samkvæmt 2. mgr. 37. gr. laga nr. 90/1989, sbr. 15. gr. laga nr. 31/1990, standa áhvílandi lögbönd ekki í vegi fyrir framkvæmd kyrrsetningar. Verður varakrafa sóknaraðila því ekki tekin til greina.

     

    Þrautavarakrafa sóknaraðila

     

    Sóknaraðili krefst þess til þrautavara að ,,fjárhæð kyrrsetningar“ á eignum sóknaraðila verði lækkuð verulega. Í greinargerð með kæru sóknaraðila er þessi krafa útskýrð þannig að kyrrsettar hafi verið eignir umfram þá kröfu sem kyrrsetningunni sé ætlað að tryggja. Eins og fyrr er rakið verður hér lagt til grundvallar að verðmæti þeirra eigna sem voru kyrrsettar hafi ekki verið umfram það sem þurfti til að tryggja kröfu varnaraðila. Af þeirri ástæðu verður þrautavarakrafa sóknaraðila ekki tekin til greina."

     

    Nálgast má dóm Landsréttar í máli nr.  661/2018 í heild sinni í viðhengi sem hengt er við fréttina hér að ofanverðu.

  • Frumvarp til laga - breyting á lögum um ársreikninga

    Í hlekk að ofan með fréttinni er að finna frumvarpið í heild sinni.